W wieloetnicznym imperium Xiongnu kobiety miały wielką władzę

18 kwietnia 2023, 11:23

Na 1500 lat przed Czyngis-chanem, który zapoczątkował budowę największego lądowego imperium w historii ludzkości, mongolscy nomadzi stworzyli swoje pierwsze imperium. Konfederacja Xiongnu powstała w III wieku p.n.e. i przez kilka wieków dominowała na stepach Azji Wschodniej, rzucając wyzwanie imperialnym Chinom i skłaniając je do rozbudowy Wielkiego Muru. Konfederacja Xiongnu była państwem wieloetnicznym o wysokim zróżnicowaniu genetycznym nawet wśród elity rządzącej.



Rozwój miast przyczynił się do zwiększenia przemocy pomiędzy ludźmi

11 października 2023, 10:52

Pojawienie się pierwszych miast doprowadziło do znacznego zwiększenia przypadków przemocy pomiędzy ich mieszkańcami, informują naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu w Tybindze i Uniwersytetu w Barcelonie. Arkadiusz Sołtysiak, Joerg Baten i Giacomo Benati przeanalizowali ponad 3500 czaszek z Bliskiego Wschodu, pochodzących z okresu od 12 000 do 400 lat przed naszą erą. Szukali na nich śladów celowych urazów


Erupcje na Islandii mogą potrwać przez wieki. Mają miejsce w najgęściej zaludnionym regionie

26 czerwca 2024, 11:10

Trwające od 2021 r. erupcje na półwyspie Reykjanes na Islandii mogą trwać przez dziesiątki a nawet setki lat, zagrażając najgęściej zaludnionemu regionowi wyspy i jego infrastrukturze, ostrzegają naukowcy z Islandii, Czech, Szwecji i USA. Seria erupcji rozpoczęła się 19 marca 2021 roku. Z kolei przed czterema miesiącami okazało się, że wcześniejsze pęknięcie w skorupie ziemskiej wywołało rekordowy wpływ magmy. Naukowcy obawiają się, że na tym nie koniec


Na bagnie w Karolinie Północnej rośnie 2624-letni cypryśnik błotny

11 maja 2019, 05:47

W podmokłym rezerwacie leśnym Black River Preserve w Karolinie Północnej na terenie Bagna Trzech Sióstr rośnie cypryśnik błotny (Taxodium distichum), który ma co najmniej 2624 lata. Naukowcy z zespołu prof. Davida Stahle'a z Uniwersytetu Arkansas doszli do tego, prowadząc badania dendrochronologiczne i datowanie radiowęglowe.


Gotowanie na otwartym ogniu oddziałuje na rozwój poznawczy?

4 czerwca 2012, 10:45

Dotąd można było usłyszeć o wpływie regularnego gotowania na otwartym ogniu na zdrowie fizyczne, np. układ oddechowy czy odpornościowy. Teraz po raz pierwszy wykazano, że taki sposób przygotowywania jedzenia może się wiązać z nieprawidłowościami w rozwoju poznawczym dzieci: zaburzeniami pamięciowymi czy deficytami społecznymi (International Journal of Environmental Health Research).


Przeżywają nie najsilniejsi...

15 maja 2017, 12:00

Australijscy i amerykańscy naukowcy zauważyli, że najbardziej zagrożone zakażeniem i zgonem z powodu raka pyska (ang. DFTD, devil facial tumour disease) są najsprawniejsze diabły tasmańskie.


Sprzątanie środkami z wybielaczem może prowadzić do powstawania szkodliwych związków

3 października 2019, 05:02

W połączeniu z limonenem, który zapewnia produktom czyszczącym i odświeżaczom powietrza cytrusowy zapach, oraz światłem opary wybielaczy prowadzą do powstawania związków szkodliwych dla ludzi i zwierząt.


Nadwrażliwość elektromagnetyczna to skutek efektu nocebo

7 maja 2013, 11:00

Badanie ryzyka związanego z oddziaływaniem pola magnetycznego wykazało, że same doniesienia mediów mogą prowadzić do wystąpienia objawów u sugestywnych osób.


Panadol

Paracetamol - dobry sposób na zapobieganie chorobie wysokościowej

20 czerwca 2017, 12:05

Paracetamol równie skutecznie co ibuprofen obniża ryzyko choroby wysokościowej (ang. acute mountain sickness, AMS), ale powoduje mniej skutków ubocznych.


Kiedy pojawił się Homo sapiens? Szczątki Omo I są starsze niż sądzono

13 stycznia 2022, 16:51

Najstarsze niekwestionowane szczątki Homo sapiens znalezione w Afryce Wschodniej od kilkudziesięciu lat sprawiają naukowcom problemy z ich datowaniem. Mowa o słynnych szczątkach Omo odkrytych w Omo National Park w Etiopii w l. 1967–1974. Najstarsze były datowane na mniej niż 200 tysięcy lat (195 ky ± 5 ky). Jednak nowe badania przynoszą olbrzymią niespodziankę. Ich autorzy twierdzą, że Omo I zmarł przed wielką erupcją wulkaniczną, która miała miejsce 230 000 lat temu.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk